Gastcolumns

Terwijl ik dit schrijf, ben ik net terug van Enlit Europe, een internationale energiebeurs die dit jaar plaatsvond in de stad van Strauss, Sisi en schnitzels. Maar deze week stond Wenen ook in het teken van perspectief. Terwijl politiek Den Haag in crisissfeer verkeerde en verwijten over tafel vlogen, werd in Wenen hoopvol gesproken over innovatie, harmonisatie en vertrouwen in de samenwerking die nodig is om de energietransitie op elk vlak en overal te versnellen. Op Enlit werd nog eens duidelijk hoe groot de opgave is. In Europa én wereldwijd. Want de energietransitie gaat allang niet meer alleen over technologie, klimaatdoelen en beleid. Ze gaat over soevereiniteit, veiligheid en onafhankelijkheid. Over de vraag of Europa grip houdt op zijn energievoorziening én zijn concurrentiepositie. Dat klinkt abstract. Maar het wordt voelbaar voor de ondernemer die wil uitbreiden, maar geen stroomaansluiting krijgt. Voor huishoudens die hun energierekening door hoge en sterk wisselende prijzen nauwelijks nog kunnen betalen. Voor de woonwijk die moet wachten op netcapaciteit. Voor steeds meer regio’s waar het licht urenlang uitvalt. En ga zo maar door. Eurofiel of eurofoob, we hebben Europa nodig om deze uitdagingen aan te pakken. Niet als excuus voor nationale stilstand, maar om schaalbare oplossingen mogelijk te maken. Eén interne markt met samenhangende spelregels, een gelijk speelveld en afspraken die uitvoerbaar zijn. Harmonisatie betekent niet dat alles overal hetzelfde moet. Wel dat we de verschillen die samenwerking, innovatie en investeringen in de weg zitten zo snel mogelijk wegnemen. Dat vraagt ook dat we heel goed nadenken over data-uitwisseling en veiligheid bij het digitaliseren van het energiesysteem en dito infrastructuur. Natuurlijk moeten we het net verzwaren. Maar ons energiesysteem móét slimmer. Digitalisering is noodzakelijk om de beschikbare capaciteit beter te benutten en vraag en aanbod op elkaar af te stemmen. Niet iedere auto hoeft tijdens de avondpiek te laden. Niet ieder apparaat hoeft tegelijk aan. Slim omgaan met energie moet eenvoudig, veilig en aantrekkelijk worden. Er zijn al volop slimme, schaalbare oplossingen om dit technisch mogelijk te maken. Na Enlit bleef echter vooral deze gedachte hangen: energie is de basis van onze welvaart. Die basis moeten we veiligstellen, voor huidige en toekomstige generaties. Dat vraagt in ieder geval om een kabinet dat ten minste vier jaar aanblijft. Dus dames en heren politici, het licht aan en aan de bak!…
Vorig jaar schreef ik over de aardbevingsdreun in Zeerijp en over de plannen die ik had voor het mooie erf van de Occo Reintiesheerd en over van alles wat toen gaande was. Nu had ik een persoonlijke dreun in het voorjaar van 2026 te verwerken. Van de plannen voor het boerenerf is niet zo veel terechtgekomen en hopelijk gaan we in 2027 aan de slag met leuke plannen voor het geweldige historische boerenerf. Ik maakte vorig jaar nadat ik dit stuk had geschreven leuke plannen voor een vakantie met mijn lieve vriendin. Een studiegenoot die ik leerde kennen in 1986 op de HBO-V. We maakten toen een geweldige interrailvakantie en vertrokken heerlijk jong (18 en 19 jaar) en onbevangen met onze rugzakken in de zomer van 1987. Je kon alle dagen van de maand reizen met de trein door heel Europa. We gingen voor het maximale. Met de trein door voormalig Joegoslavië, via Griekenland naar Istanbul. Onze ouders hadden blijkbaar het volste vertrouwen…. Geen mobiele telefoon en de communicatie ging via brieven en telefooncellen waarin de één muntjes stond te gooien en de ander probeerde te bellen. Als dit al lukte……. Met je cash op zak in de vorm van travelcheques, dragend op je buik, die je moest omwisselen bij banken. Geen google maps, maar een reisgids en hulp vragen onderweg voor reistijden en waar te overnachten. Het werd voor mij een levensveranderende reis en er ontstond een vriendschap voor het leven. Wat waren we nog naïef. We ontdekten de verschillen van onze leef- en kledingstijl met de bevolkingsgroepen in het toenmalig Joegoslavië. Wat waren we verbolgen als we van top tot teen werden bekeken. We hadden heus kennis van moslimlanden maar wisten niet wat dat precies betekende. We merkten al snel dat de belangstelling die we kregen als jonge blonde meiden met blauwe ogen, korte broek en hemdjes dragend, erg overweldigend was.  We ondervonden dat de wereld die wij normaal vonden voor de moslimgemeenschap echt niet normaal was. We dachten in eerste instantie zo naar Istanbul te reizen. Gelukkig ontmoeten we ook lieve mensen die ons waarschuwden dat het niet verantwoord was om dat samen te doen.  We gingen uiteindelijk met een groep jongens en meiden uit Engeland, Schotland en Zweden. Gelukkig maar, we maakten heel wat mee.  De wereld lag in deze reis aan onze voeten we waren onbevangen en we vonden alles geweldig. Dat wat we bezochten,…
Na een onderbreking van een jaar zou ik toch genoeg inspiratie moeten hebben om weer eens een column te schrijven voor Bert. Terugkijkend naar mijn laatste columns zie ik toch een rode draad ontstaan en dat zal velen niet verrassen: vv Stedum. Met columns over o.a. vrijwilligers en clubliefde waren de verhalen nog vrij algemeen maar de laatste 2 bijdragen stonden dichter bij de vv Stedum: de tribune en het opstelkastje. Zo kan je stellen dat dit deel 3 wordt in de columnreeks over wat voor mij de mooiste voetbalclub van Nederland is. In dit deel: het oude voetbalveld. Menig kind die graag mag voetballen is niet weg te slaan op een trapveldje of pleintje. Elk dorp en elke stad heeft ze: midden in weilanden, verscholen in een Venixwijk, tussen garage boxen of gewoon in een park. Als kind had ik de luxe dat er gelijk tegenover ons huis een trapveld was, en wat voor één. Gewoon een compleet voetbalveld van ca. 110 bij 60 meter: het oude voetbalveld. Als groot voetbalfan was ik hier vanaf mijn 6e meerdere keren per week te vinden. Al ver voor de oprichting van de vv Stedum in 1934 werd er in en rondom Stedum gevoetbald onder verschillende verenigingsnamen. Na de oprichting werd op weilanden rondom Stedum gevoetbald maar eind jaren 30 kreeg vv Stedum dan eindelijk een eigen voetbalveld. Dit aan de 3-sprong van de huidige Weem en Hilmaarweg te Stedum op de plek waar nu de basisschool De Klaver staat. Het waren tijden waarin de schapen voor de wedstrijd van het veld gejaagd moesten worden en waar je na de wedstrijd je met een beetje mazzel kon afspoelen met wat water uit een emmer. Het was ook het veld waar vv Stedum zijn hoogtijdagen kende in de jaren 60 met wedstrijden tegen o.a. Harkemase Boys en Urk voor 1000 man publiek. Publiek dat gewoon vlak langs de lijn stond want hekwerk zat er niet om het veld. Dit veld werd in 1968 ingeruild voor het huidige sportpark in Stedum waar zelf een gigantische tribune met sporthal verrees. Toch bleef het oude veld bestaan en in gebruik door de vv Stedum. In eerste instantie werden er ook nog wel eens wedstrijden gespeeld op het veld maar door afname van het aantal teams werd het al minder nodig om nog richting de Hilmaarweg te gaan en steeds meer kreeg het veld de functie van…
‘Klepperdeklepperdeklep!!’ Het geluid van onze brievenbus galmt door het huis. De krant. Onze papieren krant, ik ben nog van het knisperende omslaan van de bladzijdes, valt met plof op de mat. Onze krant wordt bezorgd door een vrouw in een autootje met een Duits kenteken met EL van Emsland als eerste letters. De vrouw met pretoogjes en steevast een lach op haar mond heeft immer een blitsmoderne hoofdtelefoon op haar hoofd, ook als ze achter het stuur zit van haar Fordje. Op het dashboard een verzameling van verschillende kranten. Wij zijn lid van het Dagblad van het Noorden. Ik lees Herman over zijn verloren vriend uit Onderdendam, een gierend gemis van een grasbaancoureur, een vloekende vlonder tussen hangende keukens, zwoegende Ploegers en zeven winnaars van de Liefke Munnekeprijs. Een vrijwilligersprijs genoemd naar een koene vrouw uit Krewerd, die na de oerknal van Huizinge in 2012 de aardbevingsproblematiek op de kaart zette. Een van die prijswinnaars is Dorpskracht Middelstum, een groep geweldige Milnsumers en Doordters die hulp bieden bij bezoekjes aan het ziekenhuis, in de tuin of gewoon een praatje maken tegen de eenzaamheid. Ik zag ze aan het werk in de documentaire Soam van Itamar Kool, de filmmaker van de weg naar Westerwijtwerd. Een staaltje Noaberschap dat de verdiende eer kreeg voor het geweldige werk. Misschien komt het door de film van Itamar, maar ik zie en hoor ineens allemaal Noaberschappers om me heen. Laatst was ik ‘op veziede’ bij de man met de grote snor oet Oskwerd. Jopke, die vorige week zijn 91e  verjaardag vierde, (nog van harte Nainhoes!) had last van het been, net als zijn hond. ‘Honden binnen net minsen’, wist Jaap. Ik beaamde dat want onze Moos poept net als zijn baas het liefst in eigen huis. Maar die last van het been en de leeftijd weerhoudt Jaap en zijn vrouw Netteke niet om nog medicijnen te brengen naar mensen die ze hoognodig moeten hebben en ze zelf niet kunnen halen. Daarnaast gaat Netteke nog elke dag op veziede bij alleenstaande oudjes van binnen en buiten het dorp die een praatje best kunnen gebruiken. In villa Wardwerda aan de Wadwerderweg kookt Vraauw Nainhoes voor elke ‘Noaberschapveziede’ een hardgekookt ei. ‘Dat vinnen ze lekker en is ook nog goud veur de spieren.’ In het gemeentehuis in Pekela stonden een oudere man en vrouw voor het glas van de balie van Burgerzaken. De vrouw met rollator kwam haar…
05:15 uur Schoolstraat in Winsum, het is nog donker. Toch brandt er in een aantal huizen al licht. Ja, onze Roos was deze ochtend wederom vroeg wakker en waarschijnlijk omdat ze zich afvroeg waarom George, het broertje van Peppa Pig, altijd wel in de modderpoelen mag springen en zij niet. Oneerlijk, dus we gaan snel samen voor de buis om te kijken wanneer Papa Pig nu eens ingrijpt. Dan hoor ik jullie denken, ‘zo dan, 05:15 uur,  dat is erg vroeg’. Maar dat is maar net vanuit welk perspectief je het bekijkt. Onze buurman Gerwin werkt bij Hanos en zit al lang en breed op zijn fiets. Hij flitst over de nieuwe fiets-snelweg naar de stad terwijl ik verderop in de straat mijn maat Job fietsend door de regen met zijn sporttas richting de Gym van Fysio2fit zie gaan. Onze Roos heeft het nog niet echt makkelijk op deze wereld. Ze had vanaf week 6 last van atopisch eczeem. Dat betekent dat er een chronische afwijking is in de huiddichtheid wat leidt  tot roodheid, jeuk en open wonden. Er zijn best veel mensen die er last van hebben maar vaak is het lokaal. Bij Roos niet, zij zat er letterlijk van top tot teen onder. Gelukkig (of helaas) wel een subtiele variant waardoor het niet altijd zichtbaar is. Hierdoor kwam ze niet in slaap en als dat dan toch lukte, dam was het wachten tot ze wakker werd van de jeuk. Vervolgens werd ze inderdaad wakker met extreme jeuk en was ze in paniek. Hierbij wilde ze niet opgepakt worden want dat deed haar pijn. Het enige wat je kon doen is er voor haar ‘zijn’. Het ‘er zijn’ beperkte zich tot in dezelfde ruimte zijn en zeggen: ‘papa is er voor je lieverd, rustig maar’. Helaas wist je wel beter, rustig ging ze niet worden, logisch ook. Het enige redmiddel wat soms werkte was Peppa Pig of beter gezegd afleiding door middel van een leuk filmpje. Bijzonder hoe een scherm er soms voor kan zorgen dat iemand zich volledig in een andere wereld kan bevinden. Ik vind het bijzonder, Anniek daarentegen maakt dit wekelijks mee op zondag als ik met open mond zit te kijken hoe Zechiël zichzelf vrij speelt terwijl hij onder druk gezet wordt door 3 man. Maar goed, dat terzijde. Naast het aanwezig en present ‘zijn’ voor onze Roos, smeerden we ons een ongeluk. Vaseline-Paraffine, zinkoxidesmeersel…
Schitterend herfstweer in Oostenrijk op het moment van schrijven; zonnig, graadje of 20 en er heerst een serene rust aangezien er midden oktober bijna geen toeristen zijn. In mijn gedachten heerst allesbehalve een serene rust, aangezien ik vanochtend geland ben op de luchthaven van München na ongeveer 3 weken in Zuid-Oost Azië geweest te zijn. In Laos en Thailand om precies te zijn. Twee redenen lagen ten grondslag aan mijn bezoek aan dit continent: de ene reden was dat één van mijn beste vrienden alweer een jaartje of zes met z’n gezin in Laos verblijft, hoofdzakelijk voor z’n werk. De andere reden was dat diezelfde goede vriend mij in het begin van dit jaar (via Whatsapp) aan iemand voorstelde en ik diegene voor het eerst in levende lijve kon ontmoeten. Na een weekje Laos kon zij me dan wat van Thailand laten zien was het idee. Soms komen er gewoon een aantal dingen samen want na het afvallen van WVL en het moeten wisselen van baan deze zomer kwam deze ontmoeting gewoon precies op het juiste moment. Wat volgde is maar moeilijk onder woorden te brengen, maar mensen die weleens in Azië zijn geweest zullen het misschien herkennen. Je kunt er nog dat gevoel van vrijheid beleven wat in Europa nauwelijks meer kan. De regels zijn er gewoon net een beetje anders en soms meer buigzaam dan hier en dat is ook prima zoals het is. De foto’s zeggen ook wel wat maar desalniettemin ga ik proberen een aantal van die momenten te beschrijven, gewoon omdat ik het graag wil delen. Er zijn al genoeg kritische azijnpisblogs geschreven zullen we maar zeggen. Ik had van te voren overigens ook een checklist gemaakt met die dingen die ik graag zou willen doen en heb ze allemaal af kunnen vinken. Misschien leuker als ik gewoon een aantal dingen van die checklist deel… Hier komen ze: – ’s Nacht op de motor door de straten van Bangkok gereden; – Op een jetski de (vuurrode) zon zien zien zakken in de zee; – Midden in de jungle via touwladders naar een metershoge waterval gelopen; – Op een kasteel overnacht waar het zo rustig was waardoor het leek alsof het kasteel van ons was; – Op een eiland in de Golf van Thailand naar een vuurwerkshow gekeken; – Vanuit een kajak behoorlijk beneveld naar de sterrenhemel gekeken; – Met locals in een karaokebar gezongen zonder…
Henk kwam uit Groningen en dat hoorde je. Zijn collega’s vonden het prachtig en grinnikten vaak als Henk aan het woord was of keken elkaar wat lachend aan als hij vertelde over zijn winkel in de binnenstad van Groningen. Dit maakte Henk wat onzeker en hij ging twijfelen aan zijn capaciteiten en deskundigheid. Dat voelde niet goed, en dat is eigenlijk nog wat zwak uitgedrukt. Als hij weer eens in de trein zat van Groningen naar Rotterdam voor een landelijk overleg was Zwolle een belangrijk punt voor hem: “Zal ik hier uitstappen en teruggaan naar Groningen om niet de hele dag de grapjes en plaagstoten over mijn Groninger dialect aan te horen?”, vroeg hij zich dan vaak af. Maar dat deed hij niet. Henk was heel plichtsgetrouw en op zijn eigen werk waar iedereen met een dialect sprak, voelde hij zich meer dan thuis. Henk was al meer dan 12,5 jaar een geliefde bedrijfsleider van een grote landelijke keten die sportartikelen verkocht. Hij werkte op een vestiging in de stad Groningen en woonde samen met zijn gezin in de gemeente Eemsdelta. Daar voelde hij zich thuis, in zijn omgeving maakte niemand grapjes en flauwe opmerkingen over zijn dialect. Niet omdat de mensen daar allemaal perfect en volmaakt waren, maar omdat iedereen daar elkaars taal sprak en elkaar verstond. Vaak moest hij dan denken aan een liedje van zijn favoriete zanger Daniel Loheus die dan zingt: “Gien mense kek joe an op de klank van joen woordn. Standverschil is uut de mode doar schöt geen mense wat met op. Bovendien is doar geen tied veur, we hebben wel wat anders an de kop. (Ten Oosten van de Iessel) “Zeg nog eens wat in het Gronings Henk.”, vroeg een collega lachend toen ze nog een kop koffie dronken want de meeting, zo noemden zijn collega’s dit overleg, was nog niet begonnen. De andere collega’s lachten wat mee. Henk deed alsof hij niets hoorde en keek naar een ander tafeltje waar een paar collega’s gingen zitten waar hij zich meer op zijn gemak bij voelde.  Maar het droevige gevoel dat hij in de trein al had, werd nog een beetje erger. Natuurlijk wist ook Henk dat het allemaal grappig bedoeld was. Maar toch ging hij vreselijk twijfelen aan zichzelf. Soms balde hij zijn handen onder de tafel tot vuisten en had hij de neiging om zijn grootste pester een stomp voor zijn bek…
In een provincie opgegroeid met het adagium ‘het was niks, het is niks en het wordt niks’ voedden mijn ouders me op met het besef dat het best wel wat kon worden. De Toekomst was echter al lang gesloten en stond daar als een ruïne. Als kinderen speelden we toch stiekem in deze verboden toekomst tussen de resten van het verleden. Mijn ouders hebben het nooit geweten dat we op deze gevaarlijke plek, de oude strokartonfabriek, ons vertier zochten. Voor hen lagen de kansen en de sleutel voor een goede toekomst bij het ABN. Het algemeen beschaafd Nederlands spreken. Zo werd er tegen de kinderen de gehele lagere schoolperiode Nederlands gesproken en werden we in de puberjaren met een tienertoerkaart op pad het land ‘ingetreind’. Vele leeftijdgenoten zullen dit herkennen. Buiten de provinciegrenzen kwam ik er al snel achter dat deze vooroordelen over Groningen sterk en diepgeworteld waren. Tegen mij konden ze dat wel zeggen, want zonder de typische Groningse tongval kon ik toch echt geen authentieke Groningse zijn. Niets is minder waar, het Groningse bloed stroomt al eeuwen door onze familielijn. Wel ben ik een a-typische Groningse, althans, zo heb ik mezelf maar bestempeld. Want van kleins af aan vind ik het schitterend hier. Het staren naar de punt aan de horizon, een stadje waar je uit kon gaan zonder sluitingstijd, de uitjes naar de Grote Stad en alle andere sentimentele retoriek. Het klopt gewoon in Grunn’n. En dat was vóór de ‘Er gaat niets boven Groningen’ campagne. Het was alles en het kon nog meer worden. Mijn arbeidzame leven begon in Friesland. En daar zag ik wat een andere volksaard kan bewerkstelligen. Hier was en is men trots op het land en liet dat aan iedereen weten. De productie in het werk lag er hoog en ik leerde dat het beter is te falen, dan niet te beginnen. Dus het werd altijd wat in Fryslân, zoals ik de provincie ook begon te noemen. Lang heb ik nagedacht waar dat verschil in mentaliteit (we zitten nu in de jaren ’90) aan te wijten is. Mijn niet onderbouwde conclusie ligt in de hiërarchische structuren. Fryslân heeft geen dominerende grote stad, maar 12 steden. Geen grootschalige landbouw met heersende herenboeren, maar veeteelt die van oorsprong kleinschaliger is. Of deze uiteenzetting klopt laat ik graag aan de historici over. Tijdens een korte vakantie in Noordwest Duitsland zag ik hoe hun, en later…
Belofte maakt schuld en afspraak is afspraak. Zo ben ik, soms met enige dwang, opgevoed en groot geworden. Dus ook dit jaar, zoals afgesproken met Bert, weer een bijdrage Oet Steem. Bert kwam weer vroegtijdig op de lijn en een nieuwe deadline in mijn leven was geboren. De afgelopen maanden heb ik daarom met regelmaat aan Bert gedacht. Meer specifiek: wat zal ik dit jaar de wereld weer eens inslingeren via zijn goed gelezen nieuwskanaal. Stof tot nadenken voor mij …….. In mijn telefoon gelukkig een rijtje met mogelijke onderwerpen die ter inspiratie kunnen dienen. Ik zou iets kunnen schrijven over het toevoegen van leven aan een dag. Dit geïnspireerd door een goede wielervriend Oet Beem die geconfronteerd is met een levensbedreigende ziekte. Het wellicht belangrijker is om leven aan een dag toe te voegen dan vooral gericht te zijn op het toevoegen van dagen aan je leven. Alleen al over de laatste zinsnede zou je natuurlijk al een ‘verhaaltje’ kunnen schrijven, want kun je überhaupt zelf dagen aan je leven toevoegen? Maar dit even daargelaten, de gedachte Oet Beem heeft ook mij wel aan het denken gezet. Wat doe ik eigenlijk met de dagen die mij gegeven zijn? Besteed ik ze wel wijs genoeg? Is het tijd voor een heroverweging? Moet ik andere prioriteiten stellen? Wellicht vaker “Nee” zeggen? Eens een rijtje maken wat eigenlijk echt belangrijk is in mijn leven? Voor mij stof tot nadenken …. Ik zou ook iets kunnen schrijven over de wijze woorden van een oud collega met dezelfde voornaam die afgelopen zondag mooie en inspirerende woorden sprak vanuit zijn Overtuiging. Over wat je in je eigen dorp kunt betekenen, je naaste in de straat of de buurt die wellicht gebaat is bij een bezoekje, een luisterend oor of hulp bij een klusje. Dat ook je daden van belang zijn om te laten zien wat je beweegt en waar je voor staat. Voor mij stof tot nadenken …. Of wellicht zou ik een ‘verhaaltje’ over één van mijn favoriete zangers Stef Bos kunnen schrijven. Een woordkunstenaar die met zijn geheel eigen kenmerkend stemgeluid hele mooie en ontroerende teksten schrijft over o.a. de liefde, het leven en het loslaten van het leven. Zelf vind ik de volgende zin uit zijn breed repertoire bijzonder mooi; “Wij staan op de schouders van onze voorouders, wij zingen met hun stem”. Zo had ik tot voor kort mijn doen, laten…
Er komt een moment waarop je je voetbalschoenen voor de laatste keer aantrekt. Voor mij was dat geen onverwacht afscheid; ik wist dat het écht de laatste keer zou zijn. Na jarenlang met veel plezier op het veld te hebben gestaan, dwong een blessure mij om een punt achter mijn actieve voetbalcarrière te zetten. Dat voelde vreemd. Jarenlang draaiden de zaterdagen om wedstrijden, de kleedkamer, de derde helft en alles wat daarbij hoort. De laatste wedstrijd van het seizoen 2025-2026 mocht ik nog even tien minuutjes opdraven tegen Middelstum, om vervolgens weer gewisseld te worden. Het zat er definitief op. Wat begon als een jochie van een jaar of 5, die na het behalen van zijn zwemdiploma op voetbal mocht, eindigde op 43-jarige leeftijd in een veteranenteam. En wat voor een team. En als ik binnen mijn team van Stedum 3 om me heen keek, dan hadden daar opzich nog wel wat jaartjes bij opgeteld moeten worden, ik was het nog lang niet zat. Want met meerdere zestigers heb ik binnen de lijnen mogen staan. Het is niet anders, als artsen adviseren om te stoppen omdat klachten alleen maar verergeren, dan zet je de eigenwijsheid op zij. De liefde voor het amateurvoetbal bleek hier echter niet te stoppen bij het einde van mijn spelersloopbaan. In oktober 2025 was ik voor het laatst écht actief binnen de lijnen totdat ik besloot dat het niet meer langer kon. Toch begon mijn betrokkenheid bij het verenigingsleven al veel eerder dan het einde van mijn spelersloopbaan. Inmiddels beleef ik het voetbal vanuit een heel ander perspectief. Niet meer als speler, maar als bestuurslid van de vereniging in het dorp waar we nu wonen: Ten Boer. Toen we daar in 2010 kwamen wonen, duurde het maar even voordat ik benaderd werd om als vrijwilliger actief te worden bij Omlandia. Het leek mij een mooie manier om mijn nieuwe dorpsbewoners te leren kennen en zo er een beetje tussen te komen. Met toenmalig voorzitter Wim Bathoorn dronk ik op een doordeweekse avond een kop koffie om eens aan te horen wat ik voor de club kon betekenen. Ik zat zelf te denken aan zo af en toe een wedstrijdje fluiten of wellicht een bardienst te draaien. Maar Wim had andere ideeën en schotelde me twee voorstellen voor. Ik kon óf voorzitter van de PR-commissie worden óf secretaris in het hoofdbestuur. Ik verslikte me nog net niet…
Ergens tussen Cinigiano en Montalcino, achterin een gehuurde Renault Captur die zich door de heuvels slingerde, las ik de gastcolumn van m’n oom die ik tegenkwam op Facebook. Na een heerlijke wijnproeverij reden we weer terug naar het huisje waar we verbleven. Op die terugrit moest ik ineens weer aan de vraag van Bert denken. Of ik niet ook eens een stukje voor hem wilde schrijven. Hij had het in zijn appje over schrijverstalent in de familie, en of ik dat misschien ook zou beheersen. Wat hij daar precies mee bedoelde, weet ik nog steeds niet. Ja zeggen op zo’n vraag stelt eigenlijk niks voor. Normaal zou ik het niet doen, maar waarom ook niet? Ik heb genoeg dingen besloten en meegemaakt in 2026 die ik niet had verwacht, dan kan dit er ook nog wel bij. Zo heb ik medio april besloten om te stoppen met voetbal, na zo’n twintig jaar. Al een paar jaar verdween het plezier langzaam. Een moeilijk besluit, maar wel de beste keuze voor mij persoonlijk. De zaterdagen voelen tot nu toe nog wat onwennig, maar spijt heb ik zeker niet. Een van mijn laatste kunststukjes binnen de lijnen was het breken van mijn pols. Goede afsluiter. De week nadat ik mijn pols brak, begon ik ook nog eens aan een nieuwe baan. Mooie timing. Na wat ziekenhuisbezoekjes en een operatie had ik de eerste weken bij mijn nieuwe werk toch een beetje anders voorgesteld. Gelukkig voor mij hadden ze ervaring met voetballers en blessures. Ik ben er ontzettend blij mee, heb het enorm naar mijn zin en de weken vliegen voorbij. Mocht je toevallig nog op zoek zijn naar een leuke en leerzame plek om bijvoorbeeld je heftruckcertificaat te halen… google dan eens op HOC Opleiding en Training. Een beetje sluikreclame voor mijn werk mag wel, om het goed te maken na al die ziekenhuisbezoekjes. Begin dit jaar ben ik gaan meekijken bij de oefenavonden van het brandweerkorps in Middelstum. Super interessant en uitdagend. Bij het meelopen merkte ik de saamhorigheid binnen de brandweer, en het klaarstaan voor andere mensen is wat me ook aantrok. Daarom besloot ik voor de zomer het sollicitatietraject in te gaan, en in november start ik met mijn opleiding tot brandweerman. Heel veel zin in om hieraan te beginnen. De rode draad van dit jaar is toch wel ons huis op Doord, waar Julia en ik al meer dan…
In mijn werk als thuishulp bij een aanvullende mantelzorgorganisatie kom ik bij mensen die om uiteenlopende redenen extra hulp kunnen gebruiken in de thuissituatie. De invulling is afgestemd op de zorgvraag zolang het niet gaat om medische taken (dat stukje is in de zorgzame handen van de Thuiszorg). Waardevol om te mogen doen. De financiering is nog wel eens wat geregel vanuit de aanvullende zorgverzekering, WMO-PGB of Wlz, soms ook particulier. Een enkele keer komt het voor dat een cliënt al woont in een zorginstelling. Zo kom ik al enkele jaren wekelijks bij een cliënt in een zorginstelling in Drenthe. Ze heeft geen familie of vrienden/kennissen die haar komen bezoeken, geen eigen netwerkje. Een leven lang alleen geweest met veel tegenslagen en tegenwerking. In de zorginstelling heeft ze geen aansluiting met de andere bewoners, het wisselende personeel heeft het veelal te druk voor persoonlijke aandacht. Met haar ga ik dan een middag op pad, de rolstoel mee in de auto, waar we heengaan en wat we gaan doen is dan aan haar. Op het moment dat deze gastcolumn verschijnt is het precies een jaar geleden dat ik met haar een bijzonder weekend mocht beleven. Of dat er op enig moment nog een keer van zal komen is de vraag. Mijn gedachten gaan nog even terug naar die mooie dagen in september 2025 … Na diverse voorbereidende gesprekken kwam er groen licht, er kon een vakantie worden geboekt voor een cliënt. Al enige tijd bezoek ik haar wekelijks, ik mocht haar nu ook gaan begeleiden op deze trip. Voor deze cliënt ook wel wat een spannend vooruitzicht, ze was door omstandigheden dertig jaar niet in de gelegenheid geweest om een meerdaagse reis te maken Een mooie roze koffer werd voor dit doel aangeschaft. De grote passie van cliënt, edelstenen en de heilzame werking daarvan, was uitgangspunt voor de reisbestemming. In Drenthe hebben we samen al regelmatig enkele mooie winkels bezocht met edelstenen, maar in de Brabantse plaats Udenhout zou een grote winkel zijn die op het verlanglijstje stond om te bezoeken. Een comfortabel hotel werd gevonden en geboekt voor 2 nachten, we konden samen 3 dagen op reis. Op 5, 6 en 7 september was het zover, even het zorgsysteem in de instelling achter je laten. Op woensdagen schijnt de zon vaak voor ons, en deze drie dagen verliepen ook onder zomerse omstandigheden. Een passende tussenstop onderweg was dan ook Strand…
Het is een doodgewone zaterdag. De hele dag dreigen de wolken al met hoosbuien en een vileine kou. Van alle dagen deze week, moet het één dag, één avond droog blijven. De avond waarop we naar de meest prestigieuze voorstelling van het noorden gaan. De voorstelling die wat goed te maken heeft, de voorstelling die zich afspeelt in één van de mooiste gemeenten van onze provincie: het Oldambt. Zummerbühne it is! De rit richting Winschoten is altijd een feestje voor de zintuigen. Ik heb jarenlang in Oldambt gewerkt en heb mijn hart verpand aan de mensen en de streek. Ik zei altijd: “ik ga naar het oosten, ik rijd de zon tegemoet!”. Het zijn die majestueuze wolkenpartijen, de languitgestrekte graanvelden, de eerlijke mensen en pompeuze landhuizen in een omgeving waarin men gewoon al goed genoeg vindt. De rode driehoek, zoals de omgeving rondom de dorpen Finnerwol, Beerte en Schanze (Finsterwolde, Beerta en Bad Nieuweschans) in de volksmond genoemd wordt, is al jarenlang het decor voor een klassenstrijd die in 1929 hoogtij vierde. Het was een tijd waarin de rijke herenboeren zich hoog verheven voelden boven de arbeiders, maar de arbeiders terugsloegen en zich verenigden om zo de langste landarbeidersstaking ooit in te gaan. Vanavond zijn meer dan 1000 bezoekers van heinde en verre afgekomen op “De Graanrepubliek”, gebaseerd op het boek van Frank Westerman, wellicht niet wetende dat de gevolgen van deze klassenstrijd nog steeds voelbaar zijn op het platteland. Het leed dat zich afspeelde in arbeidersgezinnen en het keurslijf waarin de herenboeren zich moesten wringen hebben geleid tot generatietrauma, waarin eigenschappen als trots, vechtlust en bescheidenheid, maar ook opgedrongen beschaafdheid en dominantie soms niet worden (h)erkend vanuit afkomst of achtergrond. We worden meegenomen in het verhaal waarin koppigheid en trots leiden tot armoede en verdriet en hoogmoed komt voor de val. Met een ploegende akkerbouwer en zich samenpakkende donkere wolken als achtergrond zien we in de gebaande paden van het graanveld en op de drie podia hoe arbeider Ludo het opneemt tegen herenboer Barkhof en zijn gezin. Er is telkens overal actie waardoor er geen tijd is om je aandacht te laten verslappen. We worden meegenomen in het leven, letterlijk hoger verheven, op de herenboerderij en we voelen de armoede en onmacht in de lager gesitueerde arbeiderswoning midden in het gouden graanveld dat symbool staat voor de omgeving waarin de strijd zich afspeelde. We zien een opbloeiende, edoch verboden…
Soms zijn er momenten in het leven waarop de tijd ineens een andere betekenis krijgt. Een gesprek, een zin, een uitslag van een arts – en niets is meer zoals het was. Een van mijn beste vrienden kreeg te horen dat hij ongeneeslijk ziek is. Een ziekte die hem langzaam maar zeker steeds verder in zijn greep zal krijgen, met de dood als eindbestemming. Het kan binnen vijf jaar zijn, misschien tien als de ziekte mild verloopt. Maar wat vooral blijft hangen, is dat er een einde komt. Dat besef maakt iets in mij los wat ik niet eerder heb meegemaakt. In mijn leven heb ik afscheid genomen van mensen die plotseling overleden of zo op leeftijd waren dat het oké was. Maar dit is anders. We gaan dit heel bewust meemaken. Samen. Stap voor stap. Maar ook een gevoel dat je er nog iets van wilt maken. Terugkijken op mooie herinneringen en tegelijk zoeken naar hoeveel toekomst er nog is. Mooie dingen doen, maar ook gewoon blijven leven. Doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg. Het bijzondere is dat je als mens een proces doorloopt. Eerst is er ontkenning. Dit kan niet waar zijn. Vast een verkeerde diagnose. Misschien valt het mee. Je bagatelliseert en zoekt naar een klein beetje hoop. Daarna komt boosheid. Verdriet. Machteloosheid. Je huilt, je vloekt, je schopt tegen alles wat onrechtvaardig voelt. Waarom hij? Waarom dit gezin? En hebben de artsen het wel goed gezien? Vervolgens ga je onderhandelen. Had ik signalen eerder moeten zien? Is er nog een behandeling? Een medicijn in een testfase? Iets wat dit proces kan stoppen of vertragen? Je zoekt naar een uitweg, hoe klein die ook is. En dan komt het verdriet. Het besef dat deze ziekte er is. Dat zij niet alleen hem, maar ook zijn gezin, vrienden en iedereen die hem liefheeft in haar greep heeft. Onomkeerbaar. Tot slot komt er, hoe vreemd ook, uiteindelijk iets van acceptatie. Niet omdat het minder verdrietig wordt, maar omdat je beseft dat dit de werkelijkheid is. En dat je die werkelijkheid niet alleen hoeft te dragen. We gaan dit doen. Samen. Met iedereen die hem dierbaar is. Iets nieuws voor veel van ons allemaal. We gaan herinneringen maken, lachen waar het kan, huilen als dat nodig is en vooral het gewone leven blijven leven. Leven is kwetsbaar en klein, maar tegelijkertijd ook groots. Moeilijk te bevatten en…
Ik zit aan een picknicktafel. Bij een kruispunt. Hoe ik er ben gekomen, weet ik wel. Op de fiets. Mijn fiets staat namelijk naast mijn picknicktafel. Maar waar mijn picknicktafel staat, is voor mij wel echt een raadsel. Ik kijk even naar achteren. Ah! Een ANWB-bord met richtingen erop. Schimmert 2 km. Nuth 6 km. Maar ja. Het zegt nog niet waar mijn picknicktafel precies staat. Vanmiddag heb ik mijn fiets gepakt. De ondersteuning op standje Tour gezet en ik ben gaan trappen op de pedalen. Puur op mijn gevoel mijn stuur, mijn versnellingen en remmen bediend. Hier een keer naar links. Daar een keer naar rechts. Een heuvel op. Een heuvel af. Soms per ongeluk een doodlopende weg ingedoken. Gewoon even terugschakelen, remmen en weer omkeren. En weer door. En dat voor vele kilometers lang. Aangezien ik wel aardig analytisch ben, heb ik, van tevoren, wel even bedacht welke richting ik op wilde. Ik moet natuurlijk ook weer terugkomen bij het hotel. Helemaal op de bonnefooi gaan fietsen, lukt mij net niet helemaal namelijk. Wel wat zekerheden inbouwen en weten wat ik onderweg kan gaan tegenkomen. Eventuele obstakels inzichtelijk hebben. Aard van het beestje zeg maar. Maar vele kilometers gewoon gaan. Ik zie wel wat er op mijn pad komt. Zolang het gevoel maar goed is. En zie daar. Mijn picknicktafel. Schimmert op 2 km afstand. Nuth op 6 km afstand. Ik kijk even om me heen. De omgeving is niet heel bijzonder. Ik heb wel een veel mooiere plek weten te bereiken, bedenk ik mij nu. Hier aan mijn picknicktafel. Een route gereden waarbij iedere trap op de pedalen goed, raak en meer dan de moeite waard was. Waarbij iedere rem- en stuurbeweging de juiste was. Waar iedere afdaling en beklimming met speels gemak werd aangegaan en bedwongen. Gewoon omdat alles enorm goed aanvoelde. Uiteindelijk een plek weten te bereiken waarvan je alleen maar kan denken: “Wauw”. Waar geen houten picknicktafel staat maar meer een warm bad bij wijze van spreken. Echt mooi. Welke route er dan gereden moet worden en waar dat plekje precies is, ga ik niet delen denk ik. Sorry daarvoor. Ik ben niet zo van het massatoerisme namelijk. Ik zit toch liever alleen in dat warme bad zeg maar. Maar probeer dat zelf ook eens. Gewoon echt je gevoel volgen. De mooiste plek is misschien dichterbij dan je denkt en staat daar ook een…