Het is 21:12 uur als ik de N46 opschiet om naar huis te rijden. Na hectometerpaaltje 27,8 lijkt de wereld op te houden en kan het gas erop. In de verte zie ik een halo van licht opdoemen, en weet ik dat ik bijna thuis ben.
De Eemshaven, ooit mijn toevluchtsoord. Vooral na een stageperiode van een half jaar in Oostenrijk verlangde ik naar de weidsheid van het Groninger land en vroeg ik mijn ouders op een zondag om naar de Eemshaven te rijden. We gingen daar als gezin vaak even naartoe. We parkeerden de auto dan langs de dijk, vlak bij een crossterrein en renden de dijk op.
We liepen hele stukken over en langs die dijk. Ik herinner me de prachtige vergezichten en dito kleuren. De geur van frisse zeelucht, doorspekt met aardse tonen van slik en het zeevolk. De wind in de haren, het geluid van scholeksters en meeuwen. Het voelde destijds als thuiskomen in vrijheid na een tijd ingesloten te hebben gezeten tussen de bergen.
Nu is mijn thuis vlak naast die Eemshaven en is het allang niet meer de plek waar je voor je lol als gezin even gaat wandelen. Een zaklantaarn is niet meer nodig om er iets te kunnen zien. Waar de bocht in het Spijksterriet naast ons huis ooit als de meest donkere plek in onze omgeving werd aangemerkt is het nu één grote ker(st)mis. Google heeft spotlights op zichzelf gericht en lijkt op die manier wel heel graag zichtbaar te willen zijn voor de rest van de wereld.
Alle gebouwen en bijbehorend materieel van de omliggende bedrijven lijken ook te zijn versierd met elektronische opsmuk, aangeschaft bij de Action. Het flikkert nog net niet in een bepaalde cadans, aangegeven door een knopje op het bijgeleverd snoer. Google heeft onderzoek gedaan naar de hoeveelheid licht waarbij het soms ook even in duisternis werd gehuld. Dat was een verademing en gaf rust. Naast deze enorme bak met lichtvervuiling zien we ook gele rook uit de pijp van de Eemscentrale komen, die de mooie, gemêleerde en door Ede bezongen lucht boven Oethoezen meteen een andere lading geeft.
En lieve mensen, als kers op de taart, zal er straks een kerncentrale verrijzen. Als buren van de Eemshaven moeten wij uit de krant vernemen dat er een inspraakavond is geweest, ondanks ons verzoek aan de provincie om ons mee te nemen in de berichtgeving. Het zal ermee te maken hebben dat wij in een andere gemeente wonen, grenzend aan het Hogeland, niet belangrijk genoeg om af te vinken in de vereiste inspraak en communicatie.
Die kerncentrale komt er. Tijdens de keukentafelgesprekken thuis wordt erover gesproken, vaak links tegen rechts, alle aspecten worden gewikt en gewogen. “Het is schone energie, maar ja, dat afval, waar gaat dát naartoe?” en gekscherend wordt er ook gezegd: “als er iets gebeurt mam, dan weet je in ieder geval zeker dat we het niet overleven”. Tja…
Ik maak me er oprecht zorgen over. We wonen in een prachtige monumentale boerderij op oude grond in een gebied waar we al jaren steggelen over de aardbevingsproblematiek, waar hele chemieparken als aërosolen in de lucht onze neuzen binnendringen en waar straks een kerncentrale wordt gebouwd. We zijn neergestreken op deze plek om als gezin te genieten van de rust, de ruimte en het groen. Onze blik wordt vaak getrokken naar de horizon waar de Eems haar eigen(wijze) weg gaat.
Dit was ooit een plek waar je de sterren kon zien maar je voeten niet. We hebben er niet voor gekozen om ingeklemd te raken tussen industriële politiek, misplaatste arrogantie en de daarbij behorende spotlights. Bij deze een oproep aan onze regionale en provinciale bestuurders, én aan de leden van ons rariteitenkabinet om zorgvuldig om te gaan met ons Grunneger culturele erfgoed en diens rust en ruimte waar we allemaal zoveel behoefte aan hebben!