Op deze zonnige donderdag stap ik voor zevenen al weer op de fiets om enige gehuchten aan te doen. Om zes jaar zoektochten naar het zomergevoel op en nabij het Hogeland te voltooien, moet je soms wat kunstgrepen hanteren.
Onderweg naar allerlei dorpjes, kom ik op de mooiste plekken en gehuchten. Die zijn afzonderlijk maar moeilijk te beschrijven gezien de geringe omvang maar als je ze bij elkaar veegt, lijkt het toch heel wat. En daarbij kan ik op deze manier drie uur lang fietsen door het prachtige Reitdiep-landschap en Middag-Humsterland en dat is helemaal geen straf.
Schouwerzijl
Om in Schouwerzijl te komen, fiets ik eerst naar Winsum. Vervolgens langs de oude voetbalvelden en dan immer gerade aus. Dan kom je eerst langs B&B Batenburg, de statige boerderij met zijn prachtig rieten dak. Dat is wel even de moeite waard om af te stappen. Bijna had ik ook nog een hele partij eenden in het water op de foto gezet maar dat is eigenlijk zo normaal dat er vroeger al een liedje aan gewijd is.
Vervolgens kom ik bij Schaphalsterzijl terecht. De plek waar de Reitdiepveer vertrekt richting Aduarderzijl en dat kost je voor een kwartiertje heerlijk vaargenot over het meanderende Reitdiep slechts €3,- en voor een retourtje €5,-. Ik maak een foto van zowel de zijl als het informatiebord met daarop een prachtige foto van het Reitdiep tijdens zonsondergang. Het maarhuis nabij de zijl staat in de steigers, anders zou ik daar ook een kiekje van genomen hebben.
Ik tokkel echter snel door en in de relatieve verte doemt de volgende zijl op in de vorm van Schouwerzijl. Ook een alleraardigst plekje met nog geen honderd inwoners. Toch heb ik er al eens een interview afgenomen en wel met de voorzitter van de Ondernemersvereniging Hogeland West die opgegroeid is in Amsterdam maar inmiddels een ware ambassadeur voor ons gebied is geworden: https://bert-koster.nl/2026/03/12/ovhw-voorzitter-herbert-schouten-viert-in-2026-25-jaar-zelfstandigheid-als-adviseur-en-trainer/.
Bij of in de sluis ligt een prachtig maar ook groot schip dat van oorsprong uit Breda afkomstig is en waarvan ik mij afvraag hoe die hier is terechtgekomen. Ook het huisje met de bijzondere toren en het kerkhofje ontsnappen niet aan mijn lens. Voor de rest oogt dit dorpje heerlijk rustig en ik weet inmiddels hoe je het snelst van Schouwerzijl in het gehucht Roodehaan komt….
Roodehaan
Fietsend van Warfhuizen naar Saaksum, rijd je eerst door het gehucht Roodehaan. Daar ben je in principe zo doorheen maar het plaatsje kent wel wat opvallende plekken. Vakantiehuisjes met een grasdak bijvoorbeeld die je in deze periode prima kunt huren. En mocht dat niet lukken dan tokkel je gewoon rustig door naar Camping Reitdiep waar men zo rond 08.30 uur in volle hevigheid ontwaakt.
En daar is niets mis mee natuurlijk wanneer je een uitkijk hebt op deze mooie en grote watergang. Vanaf de brug neem ik nog even een foto van restaurant en recreatieplek Overdaips waar ik twee jaar geleden na een tip van Willem ‘Sikkom’ Groeneveld heerlijk gegeten heb met de vrouw aan de boorden van het Reitdiep. Alleen was het toen donker en dus kon je destijds niet zien hoe mooi dit plekje is. Nu wel en dus geniet ik er maar even met volle teugen van….
Saaksum
Ik kom al snel in een volgende dorpje dat net als Schouwerzijl nog geen 100 inwoners kent. Maar wel een prachtige kerk op de wierde die ik van buiten het dorp mooi op de foto kan zetten. Toen ik nog bij Vast Bakeries werkte, kwam Ettie vanuit Saaksum op kantoor de gelederen versterken. Ik had ooit wel eens van het dorpje gehoord maar had geen idee waar het lag.
Ach ja, in die tijd kwam ik vaak niet verder dan de Pompsterweg maar inmiddels rijd ik zowel vanuit Warfhuizen als Ezinge blindelings naar dit alleraardigst dorpje met haar beschermd dorpsgezicht. In de mooie kleine straatjes, zie ik opeens een tuin met een geweldige bloemenpracht. Ook een informatiebord over de afgraving van de wierde en twee van de drie (boerderij)heemden ontkomen niet aan een kiekje.
Ik ga vervolgens nog even naar de routeplanner om te kijken hoever Electra nu precies van Saaksum af ligt en besluit die kleine acht kilometer maar achterwege te laten. Dat stukje moet ik anders immers ook terugfietsen en een uurtje eerder thuis in aanloop naar de vakantie is natuurlijk ook niet verkeerd. Daarbij had ik een week eerder al het voorwerk gedaan.
Electra
Ik vermoed dat het idee om Electra op te nemen in de routeschema van vandaag ontstond toen ik tijdens het Bedrijvenvoetbal in Bedum in contact kwam met kersvers Beemer Jeroen Medema die aangaf dat hij vanuit zijn werk voor Waterschap Noorderzijlvest hier in de wintermaanden enige weekenddiensten moet draaien om te zorgen dat de immense motoren van Gemaal de Waterwolf hun werk kunnen blijven doen.
Een enkele keer kom ik er wel eens langs op de fiets, langs dit gemaal. De vorige week kwam ik tijdens mijn zoektocht naar het zomergevoel in de Zijlen erachter dan Electra kadastraal gezien onder Lauwerzijl valt. En dus had ik mijn relaas vanuit dit dorpje gerust nog wat langer kunnen maken maar ik koos ervoor om die foto’s voor vandaag te bewaren.
Dat is gezien de lengte van dit verhaal helemaal geen verkeerde keuze geweest en ik kwam vorige week ook voor het eerst op de camping en in de jachthaven en deed ook nog even het zwembad van Electra aan. Maar het meest was ik toch onder de indruk van dat prachtige gemaal met zijn vier imposante dieselmotoren die wanneer ze het op hun heupen krijgen per minuut maar liefst 4,5 miljoen liter water kunnen verpompen.
Ga er maar aan staan. Nog een leuk weetje wellicht is dat dit gemaal in 1920 officieel geopend werd door koningin Wilhelmina die hiervoor speciaal naar het hoge noorden kwam. Dat zouden meer mensen vanuit het westen des lands moeten doen om eens te aanschouwen hoe mooi het hier eigenlijk is.
Echter, wie ben ik om dat te zeggen wanneer ik binnenkort naar het nog zonniger zuiden vertrek. Maar eerst nog even de kiekjes uit dit gebied hoor: https://bert-koster.nl/2026/07/30/een-zomerinstagrammetje-vanuit-schouwerzijl-roodehaan-saaksum-en-electra/. Na de vakantiebreak doe ik nog ’t Zandt en Winsum aan en dat is ook iets om naar uit te kijken!