Binnenkort valt Vita Nova ten prooi aan de slopershamer. Het volgende slachtoffer van de versterkingsoperatie, die het aangezicht van ons dorp ingrijpend verandert. Er liggen mooie plannen voor een nieuw dorpshuis op dezelfde plek. De betrokkenheid vanuit het dorp en het draagvlak voor een nieuw verenigingsgebouw is groot. De blik kan weer vooruit. Achter de koperen gevelletters van het pand aan de Heerestraat gaan veel verhalen schuil. Mooie, bijzondere en verdrietige.
Ik leerde het pand kennen als nieuwe inwoner van Middelstum, een jaar of twintig geleden. Als onderdeel van mijn inburgeringscursus was Vita Nova een uitgelezen plek om als ‘import’ nieuwe dorpsgenoten te leren kennen: Het dagelijkse meubilair aan de bar, de vaste biljartclubjes die een keutje kwamen leggen en de snackjagers die vlak voor sluitingstijd in werkkleding een frikandelletje kwamen afhalen onder het genot van ‘een snel biertje’. Vita Nova was de smeltkroes waarin het dorp Middelstum tot leven kwam.
Het was in die jaren dat een jong stel de sprong waagde om in een klein dorp als Middelstum een groot zalencentrum over te nemen. Een gewaagde sprong, maar al snel bleek dat de nieuwe uitbaters Mark Willem en Evelien ambitieuze plannen hadden. Het café onderging een metamorfose, er kwam een nieuwe vloer, een compleet nieuwe bar, een betere muziekinstallatie en grote schermen. De tuin werd omgetoverd, een overkapping gebouwd en zelfs de grote zaal boven werd omgebouwd tot locatie voor feesten en partijen.
Mark en Evelien waren dag en nacht aan het werk, en bouwden met hun jonge-honden-mentaliteit het ietwat oubollige imago van het voormalige verenigingsgebouw van de gereformeerde kerk om tot een populaire uitgaansgelegenheid voor de jeugd van Middelstum en omstreken. Maar ook voor bewonersbijeenkomsten, overleggen van de gemeente of grote jaarvergaderingen was Vita Nova een populaire locatie. Regelmatig stond de Heerestraat vol met geparkeerde lease-auto’s of trouwstoeten. Jaarlijks hoogtepunt was Koningsdag, waar het dorp zich verzamelde voor een biertje, broodje hamburger en gezellige muziek uit de speaker van Eling.
We gaan het niet meer over corona hebben, maar duidelijk is wel dat het voor Vita Nova een enorme impact heeft gehad. Het sociale leven viel stil, de levendigheid in het dorp was weg. De frituurpan en de bezorgscooters hielden de onderneming overeind, maar het zal Mark en Evelien vast niet in de koude kleren zijn gaan zitten. Tot overmaat van ramp kwam de versterkingsoperatie er achteraan. En dat bleek uiteindelijk de nekslag voor Vita Nova.
Het pand moest dusdanig versterkt worden dat sloop-nieuwbouw eigenlijk de enige oplossing was. Het getouwtrek tussen de eigenaar, gemeente en NCG duurde zo lang dat het voor Mark en Evelien niet meer was vol te houden. Zonder enig perspectief kun je geen bedrijf draaiende houden. En als alle ziel en zaligheid die je erin hebt gestoken ineens niks meer waard blijken te zijn dan is dat een bittere pil. Gelukkig was er met Herberg de Valk inmiddels een andere uitdaging op hun pad gekomen en daar bleken ze – tegen veler verwachting in – opnieuw iets moois op te bouwen.
Ik mis Vita Nova. En ik heb het waarschijnlijk niet vaak tegen Mark en Evelien gezegd. Maar ik heb er enorm veel bewondering voor wat ze voor het dorp hebben gedaan. Want Vita Nova was veel meer dan alleen een cafetaria of een kroeg. Het was de sociale kern waar een groot deel van ons dorp omheen draaide. Alle keren dat ik Evelien zag buffelen in de keuken om alle bestellingen op tijd klaar te krijgen terwijl er boven nog een vergadering moest worden klaargezet.
Mark Willem die onder het tappen van een biertje voor de zoveelste keer naar het verhaal van een bargast moest luisteren, terwijl er verderop in het café altijd iets gebeurde dat aandacht vroeg. Of hoe hij op Koningsdag onvermoeibaar de hele dag kratjes bleef stapelen voor de jeugd die de hoogste toren wilde bouwen.
Net als het Nederland elftal heeft Middelstum vele bondcoaches. Want iedereen weet precies hoe het moet. En vooral hoe het niet moet: hoe slap of stevig de patat moet zijn, wat het beste biermerk is, welke kleur de vloer moet hebben en hoe je een feest organiseert. Maar uiteindelijk zijn het Mark Willem en Evelien die er vele jaren voor hebben gezorgd dat ons dorp een bruisend hart had.
Waar nieuwe liefdes zijn ontstaan en waar vriendschappen zijn gesmeed. Waar Koningsdag werd gevierd, waar je naar het kerstnachtbal kon en waar je op zondagmiddag onder het genot van een biertje je favoriete voetbalwedstrijd kon bekijken. En waar ik zelf na afloop van de bestuursvergadering van dorpsbelangen menigmaal tot veel te laat aan de bar bleef hangen.
Voor Vita Nova gloort er inmiddels nieuwe hoop. De plannen voor een nieuw dorpshuis worden steeds concreter. Ik hoop dat ons dorp snel weer de beschikking heeft over een kloppend hart waar jong en oud zich weer welkom voelt.
Mark Willem en Evelien gaan dat niet van dichtbij meemaken. Zij zijn inmiddels aan hun nieuwe avontuur begonnen, de horizon is verlegd. Ik gun ze een geweldig mooi avontuur en de tijd van hun leven. En namens Middelstum en alle bondscoaches: alsnog bedankt voor een geweldige tijd en jullie betrokkenheid bij ons dorp!