Kunt u zich heel kort even voorstellen?
Adriaan Toonen, zo luidt mijn volledige naam. Roepnaam Ad. Ik ben op 21 maart 1959 geboren in de stad Groningen als oudste van een gezin met drie kinderen. Zus Betty is twee jaar jonger en woont in Uitwierde. Broer Lars en ik schelen viereneenhalf jaar en hij woont in Delfzijl. Mijn moeder kwam uit een gezin van zeven kinderen en is opgegroeid aan de Westerbinnensingel in Groningen. Mijn vader kwam uit een gezin van vijf en is opgegroeid in Utrecht.
Hij was een echte zeeman en werd kapitein op een schip waarbij hij de vraag kreeg van zijn stuurman of die zijn zuster een keer mee mocht nemen. ‘Als ze knap is, dan is dat prima!’, was zijn antwoord. Dat moet het geval geweest zijn want enige jaren later werd ik geboren. Mijn vader werd later walkapitein bij Wijnne Barends en groeide door tot algemeen directeur. Ik heb zelfs nog anderhalf jaar lang met hem samen mogen werken.
Ik ben op mijn vierde in Delfzijl terecht gekomen en daar heb ik tot mijn twaalfde gewoond en daarna volgden zeven jaar Nansum. Nansum is het dorp waar mijn ouders vijftig jaar gewoond hebben en hun laatste adem hebben uitgeblazen. Zelf bracht een kopcurus motorentechniek mij voor één jaar naar Enschede en daarna ben ik in Groningen gaan ‘hokken’ met mijn huidige vrouw die daar op een studentenkamer woonde.
Zij kreeg na haar opleiding HBO-V werk bij de thuiszorg in Kantens en daardoor zijn we in 1983 aan de Groensingel in Middelstum gaan wonen. Eerst op nummer 24, later op 10. Na 10 jaar Groensingel 10, volgden 15 jaar aan de Grachtstraat. Dit huis in de Oude Gang hebben we reeds in 2010 gekocht maar toen kwamen de aardbevingen. We schreven ons in voor ‘Heft in eigen hand’ waardoor deze woning naast aardbevingsbestendig ook levensloopbestendig geworden is. We zijn hier in 2022 gaan wonen. Het leven in Middelstum bevalt ons prima. We willen hier nooit meer weg.
Wat is uw burgerlijke staat?
Ik ben op 2 maart 1990 getrouwd met Diana Klaassens. We hebben eerst lange tijd samengewoond want onze relatie startte in 1979. Ik ken haar al veel langer want in Delfzijl waren we buurtgenoten. Zij vond mij destijds een ‘heel vervelend jongetje’.
Maar toen kwamen we elkaar op Tweede Paasdag weer een keer in Spijk tegen waar een toneelavond werd afgesloten met muziek. Ik was achttien en zij zestien en we hadden een leuk gesprek dat uiteindelijk in 1990 uitmondde in een huwelijk.
In dat jaar werd ook onze oudste zoon Bram geboren die tegenwoordig in Harkstede woont. Twee jaar later diende wereldburger Lisa zich aan, zij woont in Spanje. Door haar buitenlandse stages op Bali en in Bangkok, konden we daar als gezin de kerst doorbrengen. In 1994 werd Krista geboren, zij woont sinds twee jaar in Westeremden. Diana en ik zijn de trotse grootouders van vier kleindochters, in leeftijd variërend van nul tot vier jaar. ‘Echt een verrijking van ons leven.’
Wat is uw voormalig beroep?
Na de lagere school in Delfzijl, ging ik in dezelfde plaats eerst naar de MAVO. Ik ben twee keer zitten gebleven en vond school helemaal niet leuk. Op de LTS in Appingedam, ging het vervolgens al wat beter. Ik vond de metaaltechniek interessant en koos er voor om in Appingedam ook naar de MTS te gaan.
Een kopcursus motorentechniek bracht mij vervolgens naar Enschede. Het viel niet mee om mijn diploma te halen want Tukkers zijn een vrolijk volk en in de flats woonden nogal wat afgestudeerde sociologen die maar geen baan konden vinden en er ’s avonds vaak tot in de kleine uurtjes een gezellige boel van maakten.
Ik was 21 jaar toen ik in Groningen bij Wolfard & Wessels aan de slag kon waar ik op de tekenkamer terecht kwam. Vijf jaar lang was ik bezig met het intekenen van de machinekamers van diverse nieuwbouwschepen aan het Winschoterdiep. Leuk werk en ik weet nog dat ik voor mijn eerste loon in een zijstraat van de Zwanestraat in Groningen een Seiko-horloge kocht. Zoveel geld had ik immers nog nooit op mijn bankrekening bijgestort gekregen.
Na vijf jaar ruilde ik de tekenkamer in voor een baan op een scheepswerf waar ik vervolgens de machinekamers in de schepen inbouwde in plaats van ze uit te tekenen. Het ging echter slecht in de scheepsbouw en net voordat scheepswerf EJ Smit in Westerbroek failliet dreigde te gaan, trokken ze de stekker eruit.
Ik kon vervolgens al weer vrij snel als chef werkplaats bij Hydro Mooi in Appingedam aan de slag waar ik mij twee weken eerder voor een oriënterend gesprek gemeld had. Vervolgens ben ik vijf jaar werkzaam geweest in de hydroliek waarbij ik ook regelmatig aan boord kwam bij verschillende schepen.
In 1992 werd ik vervolgens gebeld door Wijnne & Barends. Het bedrijf waar mijn vader van 1961 tot 1993 voor gewerkt heeft en waar ik zelf mijn werktijd van 1992 tot 2022 heb doorgebracht. Ik ben er begonnen als rederijinspecteur en reisde later als superintendent de hele wereld over. In 2000 werd ik Technical Manager en hield mij bezig met het technische dienst gebeuren. Wijnne Barends was destijds een bedrijf met zo’n veertig schepen.
Rond 2010 werd WB overgenomen door Spliethoff in Amsterdam, een scheepvaartbedrijf dat wel tien keer zo groot was. Ze belden mij op of ik niet technisch directeur bij Wijnne & Barends wilde worden. Ik moest twee keer per jaar verantwoording afleggen aan de commissarissen van Spliethoff.
Ik hield mij bij Wijnne & Barends ook bezig met de vlootontwikkeling. Er was vaak veel overredingskracht nodig voordat de commissarissen een akkoord gaven. Maar dit leidde wel tot acht nieuwe schepen in China, twaalf in Nederland in Westerbroek, zes in India en nogmaals vier in China midden in coronatijd. Met als gevolg dat ik daar meerdere keren wekenlang in een matig Chinees hotelletje met zeer matig eten opgesloten heb gezeten.
Ik werkte in een leuk team, moest toezicht houden en was verantwoordelijk voor het financiële plaatje. Ik heb er altijd met heel veel plezier gewerkt maar het was ook flink aanpoten. Het kon maar zo gebeuren dat ik op zaterdagavond een belletje kreeg vanaf een schip die ergens ter wereld stil lag en dat je een uur later al die kant op moest om dit te fixen. Maar ik had ook de vrijheid om die extra gewerkte uren later weer te compenseren.
Hoe bevalt het gepensioneerd zijn?
Ik ben drie jaar geleden op 63-jarige leeftijd gestopt met werken. Mede omdat ik al jarenlang het idee in mijn hoofd had om met de boot een wereldreis te maken. Diana wilde graag nog een aantal jaren doorgaan met werken om daarna samen leuke dingen te ondernemen dus dit was een ideaal moment. Toen Lisa geboren werd, kochten we reeds ons eerste boot. Dit was eentje van zes meter waar we met het gezin mooie reizen mee gemaakt hebben.
Ik heb vier keer meegedaan met de CAM zeilwedstrijden van Lauwersoog naar het Noorse Narvik. Met de finish in zicht, na drie zeildagen, was ik vaak net ingeslingerd. De terugweg voer ik samen met Diana van Greena naar Lauwersoog via de oostkust van Denemarken en het Kielerkanaal. Steeds vaker bekroop mij het idee dat ik langere en verdere reizen moest gaan maken. Eerder al was de boot van zes meter ingeruild voor een van dertien meter, eentje die zo ingericht was dat ik er ook alleen mee kon zeilen.
In april 2023 was het zover en startte ik met de wereldreis vanaf Lauwersoog om er uiteindelijk in november vorig jaar eerst een punt achter te zetten. Ik ben al met al tot voorbij Nieuw-Zeeland gekomen en was al over de helft toen de terugreis werd ingezet. Tussentijds kon ik gelukkig nog een aantal weken naar huis om de kleine van Krista en Bart te bewonderen, anders was ik zeven maanden aaneen niet thuis geweest.
Het is een onvergetelijke trip geworden waarin ik zoveel heb beleefd. Het mooie is dat er maar twee dagen geweest zijn dat er niemand mee was. De rest van de dagen werd ik omringd door familie en vrienden. Er valt veel over deze reis te vertellen en daarover heb ik al een lezing gegeven en er staan nog twee op de planning binnenkort.
Ik heb op zee veel tijd gehad om na te denken over hoe nu verder. Dat wil heel goed wanneer je drie weken aaneen op zee zeilt met nul prikkels om je heen. Maar wat was ik verheugd toen ik uiteindelijk weer aan de keukentafel zat met het uitzicht op de Middelstumer toren en mijn familie om mij heen.
Sinds begin dit jaar zit ik in de carilloncommissie en ik ben ook in het dorpsloket gestapt en de werkgroep die zich gaat richten op een mogelijk nieuw dorpshuis. Verder zit ik ook al twintig jaar in de Stichting Recreatieterrein en geef in de zomermaanden de bloemen in het centrum water, samen met nog vele andere vrijwilligers, en help sinds kort ook mee met de kraamopbouw van de Streekproductenmarkten op Ewsum.
Heeft u nog anekdotes en mooie verhalen?
Ik kan zoveel mooie verhalen over de reis vertellen maar ik pik er eentje uit, een verhaal met een emotioneel tintje. Want ook mijn vader had vroeger plannen om de wereld rond te reizen. Samen met hem en mijn broer, zijn we de Atlantische Oceaan overgevaren. Hij heeft ervan genoten en toen mijn broer na Suriname in Barbabos van boord stapte, besloot hij om er nog een maand aan vast te knopen. Op Bonaire is hij uiteindelijk naar huis gegaan.
Onderweg hebben we zijn 92-jarige verjaardag mogen vieren. We lagen aan wal en iemand kreeg weet van het feit dat hij de dag erop jarig zou zijn en toen hebben ze de hele boot versierd. Deze gezamenlijke trip van twee maanden is er eentje geweest waar ik met dierbare herinneringen op terugkijk. Niet lang daarna werd hij ziek en mijn vader is een half jaar geleden overleden.
Wat zijn de hoogtepunten uit uw leven?
Het samen zeilen met mijn vader aan het eind van zijn leven, dat is zeker een van de vele hoogtepunten die ik heb mogen beleven. Plus de geboorte van de kinderen en kleinkinderen natuurlijk. En Diana mag bij deze vraag zeker niet ontbreken. Wat ben ik dankbaar dat ze mij deze reis gegund heeft. Want anderhalf jaar alleen thuis achterblijven, ga er maar aanstaan.
En de dieptepunten?
Ik heb niet veel tegenslagen gekend in mijn leven. Ik ben wel dierbaren verloren maar op hogere leeftijd. Dat hoort bij het leven.
Wat zou u ooit nog willen doen in uw leven?
Ik heb geen bücketlist en vind dit ook een raar woord. Gewoon lekker zo doorgaan en wachten tot Diana in mei volgend jaar ook met pensioen gaat. Dan gaan we eerst vier tot zes weken varen rondom de Griekse eilanden. Daarna wil ik de boot via Sicilië, Mallorca, Ibiza, Calp (waar ik een bezoek ga brengen aan Lisa) en Gibraltar naar de Canarische Eilanden zeilen waar de boot dan eerst een jaar blijft liggen. Dan kunnen Diana en ik het jaar erop de Canarische Eilanden bezoeken.
Een zeilreis naar Spitsbergen maken, via Noorwegen en de fjorden, dat staat nog wel op mijn verlanglijstje. Lekker ijsberen en walrussen spotten in de maanden mei, juni en juli. En dan terug via Groen- en IJsland. Daarna kan de boot wat mij betreft ingeruild worden voor een comfortabel gezinschip.
Waar heeft u spijt van gehad in uw leven?
Vanaf een jaartje of zestien, zeventien tot de kinderen kwamen, ben ik toch wat meer een eigen leventje gaan leiden met minder aandacht voor mijn ouders. Ik denk dat dit een natuurlijk proces is, dat je dan wat meer op jezelf gericht bent. Dat is een constatering, nu ze er niet meer zijn, wanneer je ouder wordt. Ik zie het eerder als een gemiste kans dan als spijt.
Wat zou u uw leven voor een cijfer willen geven?
Wat zou jij voor een cijfer geven nu je dit levensverhaal aangehoord hebt? Een negen? Daar kan ik mij prima in vinden. Zeker in de wetenschap dat het iedereen in ons gezin goed gaat en dat ze hun plek in het leven hebben gevonden en gezond zijn.
Wilt u verder nog iets kwijt?
Ik gun iedereen een wereldreis om deze naar eigen behoefte in te vullen. Het is voor mij een mooie tijd geweest om na te denken over hoe nu verder te gaan in het leven en wat nu echt waardevol is. Leuk dat je langs geweest bent, ik zal je nog even de tuin laten zien. Ook iets waar ik nu de nodige tijd voor heb om deze goed in te richten en te onderhouden. Daarbij fiets, wandel en schaats ik graag. Kortom, de dagen vliegen voorbij!