Het eindejaar staat altijd bol van tradities. En zaterdag 28 december bood mij de gelegenheid om voor het eerst een bijzondere activiteit bij te wonen. Het ‘hokjen’ in Zalencentrum Vita Nova. Voorheen georganiseerd in Café Tuitman op Fraamklap. Toen Zake Scholtens er tijdens een wedstrijd vroeg uitlag, kwam hij naast mij zitten en begon te vertellen. Mooie verhalen over een wandeling via het bevroren Boterdiep richting Klap. In de schuur bij Tuitman werd begonnen met sjoelen en schieten waarna het hele gezelschap eindigde in de kroeg rond de biljarttafel met het ‘hokjen’. Vaak werd het gedurende het spel hoe langer hoe bonter en luidruchtiger….
Toen ik die zaterdagavond in Vita kwam, was men nog niet eens begonnen. Wat ik niet wist was dat zo’n avond steevast begint met koffie en gebak. Ongetwijfeld gelardeerd met de eerste sterke verhalen. Maar daarna was het voor de 17 deelnemers toch bal. Ze werden door De Bont verdeeld over twee biljarttafels en middels loting werd de stootvolgorde der deelnemers bepaald. Een belangrijk aspect van het spel want je hebt pech als je na een goede biljarter moet stoten.
Afijn, men begon vol goede moed en door deze en gene werd ik ingewijd in de geheimen van het spel. Dat blijkt niet zo heel moeilijk te zijn. Je speelt met twee biljartballen en de witte moet altijd de rode raken. Zo niet, dan heb je een strafpunt en bij drie ben je af. Echter, er is een handicap in het spel ingebouwd. In het midden staat een houtje hokje voorzien van vier openingen waar net een biljartbal doorheen kan. Op dit hokje moet iedereen bij aanvang twintig eurocent neerleggen en vier van die muntstukken worden op de rand gelegd. Wanneer tijdens het stoten zo’n muntstukje valt dan moet je dit aanvullen met hetzelfde bedrag. De kunst is om de rode bal zo moeilijk mogelijk (dus achter of in het hokje) weg te stoten…..
‘De opbrengst is veur Leipzig’ hoorde ik gaandeweg het spel iemand een paar keer roepen. Eigenlijk was het ‘moakt nait oet, ’t geld gait allemoal noar Leipzig’. Ik had al wat voorinformatie gekregen. Drie Henken, PJ en Siep gaan in het kader van ons 75-jarig Bevrijdingsfeest fietsen van Leipzig naar Middelstum. Een tocht van 600 kilometer die ook in het verleden door enige Middelstumers ondernomen is….
Even was ik in gedachten weer terug in de woonkamer van meneer Kor Hofman toen hij nog in een aanleunwoning van het Hippolytushoes woonde. Ik was bezig met een pensionadointerview en hij nam mij geëmotioneerd mee met zijn verhalen ten tijde van de Tweede Wereldoorlog. Hoe hij als represaille voor het doodschieten van een foute politieagent bij de melkfabriek in Bedum werd opgepakt en afgevoerd naar een werkkamp in de buurt van Leipzig. Over hoe ze nadat de oorlog ten einde kwam met zijn vijven op oude fietsen terug reden naar Middelstum. Een tocht van weken over onbekend terrein waar ze een keer ontsnapten aan de dood toen ze langs een veld bezaaid met mijnbommen reden. Een verhaal dat destijds veel indruk op mij maakte…..
Mooi om te vernemen dat op deze bijzondere avond, vlak voor de jaarwisseling, oud en nieuw bij elkaar kwamen. Later deze maand volgt op deze website nog meer informatie over deze bijzondere tocht. In dit verhaal beperken we ons nog maar even tot het ‘hokjen’. Want ook deze avond werd het steeds luidruchtiger in de arena. Dat zal alles te maken hebben met het goudbruine vocht dat met schalen vol aangesleept werd. Dit ging ongetwijfeld ten koste van de concentratieboog waardoor outsiders als Adriaan van der Weg, Martin Rozeboom, Johan Hoeksema en Frans de Bont, mannen die geen lid zijn van de plaatselijke biljartvereniging, maar zo een ronde (bijna) konden winnen. Wat uiteraard tot de nodige commotie leidde.
De inzetten leken al hoger te worden, de eerste papieren flappen kwamen op de hokjes te liggen. De bittergarnituur vond gretig aftrek en hoe langer hoe meer ballen vlogen met grof geweld tegen het hokje aan waardoor de portemonnee weer getrokken kon worden. Dat deed niets want de opbrengst was allemaal ‘veur of toch für Leipzig’ ja….
Na deze titanenstrijd trokken de biljarters zich terug rond de stamtoafel. De avond werd financieel afgerond en een laatste ronde aangerukt. Buiten lagen de temperaturen ver boven nul, het Boterdiep kon niet in vaste vorm veroverd worden. Maar aan het traditionele ‘hokjen’ was weer een bijzondere editie toegevoegd. Wordt ongetwijfeld aan het eind van dit jaar vervolgd maar eerst is daar begin mei die bijzondere fietstocht…..