Hoe is het om je familie niet alleen op verjaardagen te zien, maar ook iedere dag op je werk? En hoe gaat dat als je niet alleen dezelfde genen deelt, maar ook de verantwoordelijkheid voor het bedrijf? Daarover gaat het tv-programma Allemaal Familie dat afgelopen zomer werd uitgezonden en waar ik aan mee heb gewerkt. Inmiddels werk ik ruim drie jaar voor de programma’s Goedemorgen Nederland en WNL op Zondag en dat is nog steeds onwijs leuk, maar een uitstapje naar dit programma was ook zeker de moeite waard. En daarom geef ik jullie in deze gastcolumn graag een klein kijkje achter de schermen van dit programma.
Begin dit jaar werd bekend dat we met Omroep WNL vier afleveringen van Allemaal Familie gingen maken waarin we in totaal twaalf familiebedrijven zouden volgen. De keuze was enorm, want heb je enig idee hoeveel familiebedrijven er in Nederland zijn? 260.000 maar liefst! En die zijn goed voor ongeveer de helft van de werkgelegenheid in ons land.
De grote zoektocht naar mooie familiebedrijven kon dus beginnen. Maar waar begin je dan en waar moeten de bedrijven waar we zouden filmen aan ‘voldoen’? Uren en uren heb ik internet afgestruind op zoek naar geschikte families. Hoe meer generaties hoe beter, want: hoe meer geschiedenis. Daarnaast moest er natuurlijk ook iets te zien zijn, we maken tenslotte wel televisie. Een botenfabrikant is bijvoorbeeld interessanter dan een computerbedrijf, want daar gebeurt veel meer wat leuker is op beeld. En dan wilden we het liefst ook nog dat de bedrijven verspreid waren door heel Nederland.
Toen dacht ik ineens aan de familie Nobel op Ameland! Vorige zomer was ik met een vriendin op het eiland en waar we in hadden gezet op een weekend strand, bleek het alleen maar te regenen. Uiteindelijk hebben we bijna de hele week in café Nobel geschuild en dat was absoluut geen straf. Ik wist dus dat het een mooie plek zou zijn, dat ze een eigen drankje hadden (Nobeltje, wie kent ‘m niet?), maar ik had nog geen idee hoe de familie zelf was.
Dus, telefoon gepakt en ik kreeg vrij snel de huidige eigenaar en vierde generatie Barend Willem Nobel aan de telefoon. Uiteraard uitgelegd wat voor programma we gingen maken en hem vervolgens het hemd van het lijf gevraagd, want ik moest natuurlijk álles weten om te kijken of de familie Nobel paste bij het programma. Al snel kwamen de mooie verhalen. Dat het café al meer dan honderd jaar bestaat en dat het is begonnen in een gewone huiskamer. Dat er in de strenge winter van 1902 geen voorraad vanaf het vaste land kon komen, dus ook geen drank en dat het Nobeltje is ontstaan doordat de familie zelf een mix maakte van de laatste restjes. En dat de oudste zonen om en om Barend Willem en Willem Barend heten, maar dat de jongste generatie Kick heet. Kick Willem Barend, dat dan weer wel.
Ik was gelijk enorm enthousiast en de familie Nobel zelf ook, maar ik was natuurlijk niet de enige die fanatiek op zoek was gegaan naar mooie familiebedrijven. Tijdens de vergadering is het dan de kunst om het verhaal zo goed mogelijk te vertellen en daarmee de eindredacteur over te halen om voor jouw familie te kiezen. En dat lukte. Maar voordat definitief werd besloten welke families we gingen filmen, gingen we bij alle families langs, zonder camera. Samen met een collega gingen we vroeg richting het eiland en daar werden we heel hartelijk ontvangen. Al snel zagen we allerlei dingen die we in beeld konden brengen, zo heeft de familie niet alleen een café maar ook een hotel en een slijterij. En de kleine Kick die ooit misschien het bedrijf van zijn vader overneemt, wilde ook wel voor camera verschijnen.
Toen natuurlijk weer terug naar de eindredacteur en na lang wikken en wegen kregen we goed nieuws, want de familie Nobel zat bij de twaalf families voor Allemaal Familie, dus konden we op naar het eiland. Met cameraman, geluidsman en verslaggever zijn we drie dagen op Ameland geweest om alles vast te leggen en mee te draaien met het bedrijf. Want we wilden natuurlijk alles zien! De ochtendrituelen, het reilen en zeilen in de keuken, de rol die vader Willem Barend heeft, de vaste stamgasten. En uiteraard hebben we zelf ook een paar Nobeltjes gedronken. Het zijn heel intensieve dagen waarbij je van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat aan het filmen bent, maar het is zo leuk!
We kwamen terug op de redactie met uren aan materiaal, terwijl de reportage in totaal maar 12 minuten mocht worden. Dan begint dus het montageproces waarbij je veel te veel mooie dingen moet weggooien (kill your darlings) en eindeloos aan het kijken bent wat er nog beter kan. Ook zoek je leuke muziekjes uit, schrijf je een voice overtekst waarin natuurlijk alle feiten moeten kloppen en kijk je nog een keer of er misschien toch nog iets beter kan.
Dan is de uitzending af en is het wachten totdat ie wordt uitgezonden. Heel spannend natuurlijk! Ook omdat je wilt weten wat de familie Nobel er zelf van gaat vinden. De dagen voor de uitzending heb ik samen met een collega overal oproepjes geplaatst om te gaan kijken. Voor de mensen waarmee ik bevriend ben op Facebook of die mij volgen op Twitter kan ik me voorstellen dat het op den duur wel duidelijk was haha.
De ochtend na de uitzending is misschien nog wel spannender, want dan worden de kijkcijfers bekend. En hoe beter de kijkcijfers, hoe groter de kans dat we het programma nog een keer kunnen maken. Dat betekent vanaf 7:30 uur steeds de site waarop de cijfers bekend worden gemaakt refreshen. Daarover hadden we gelukkig niets te klagen. Ook de familie Nobel belde al snel om te zeggen dat zij apetrots waren op het eindresultaat en dat ze werden overladen met berichtjes.
Nu hoop ik natuurlijk heel erg dat er volgend jaar een nieuw seizoen komt van Allemaal Familie en dat ik weer op zoek kan naar leuke families, want aan mooie familiebedrijven absoluut geen gebrek. Er zijn er nog honderdduizenden over!
De uitzending nog niet gezien en benieuwd geworden? Bekijk ‘m dan hier: Allemaal familie